SOSYAL MECRALARDA ALKOL PAYLAŞIMI VE İDARİ PARA CEZASI
Sosyal medyada alkollü içeceklerin yer aldığı fotoğraf ve videoların paylaşılması, son dönemde uygulanan idari para cezaları nedeniyle tartışma konusu olmuştur. Özellikle kişisel hesaplardan yapılan paylaşımlarda alkollü içecek veya marka görselinin bulunmasının tek başına yaptırım sebebi olup olmadığı önem taşımaktadır.
4250 sayılı Kanun’un 6. maddesi, alkollü içeceklerin reklamını ve tüketicilere yönelik tanıtımını yasaklamış; bu ürünlerin kullanımını veya satışını özendiren ve teşvik eden faaliyetlere de sınırlama getirmiştir.
4250 Sayılı ispirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanun Madde -6-”… Alkollü içkilerin her ne surette olursa olsun reklamı ve tüketicilere yönelik tanıtımı yapılamaz. Bu ürünlerin kullanılmasını ve satışını özendiren veya teşvik eden kampanya, promosyon ve etkinlik yapılamaz…”
20 Haziran 2026 tarihinde yürürlüğe giren değişiklikle, alkollü içecek üreten, ithal eden ve pazarlayanların marka, logo ve ambalaj görsellerini kullanarak her türlü mecrada yapılacak yayın ve paylaşımlara destek vermesine ilişkin yasak da açıkça düzenlenmiştir. Bununla birlikte düzenleme, kişisel sosyal medya hesaplarında alkollü içeceğin yer aldığı her paylaşımı ayrıca ve doğrudan yasaklayan bir hüküm içermemektedir.
Reklam Kurulu’nun sosyal medya paylaşımlarına ilişkin kararları, reklam ve kişisel paylaşım arasındaki ayrımın nasıl yapıldığını göstermektedir. Kurul’un 11.09.2025 tarihli ve 2025/2972 sayılı kararında, “Gri Meseleler” isimli sosyal medya hesabındaki çeşitli paylaşımlarda belirli bir alkollü içecek markasının masa üzerinde açıkça görüldüğü tespit edilmiştir. Kurul, ürünlerin “tüketicilerin doğrudan dikkatini çekecek şekilde sergilendiği” ve markaya bilinçli biçimde dikkat çekilerek talep yaratıcı görüntüler kullanıldığı gerekçesiyle faaliyeti örtülü reklam olarak değerlendirmiş ve reklamların durdurulmasına karar vermiştir.
Aynı tarihli 2025/2968 sayılı kararda ise farklı bir sonuca ulaşılmıştır. Kurul, sosyal medya paylaşımında alkollü içecek markasına veya herhangi bir alkollü içecek ürününe yer verilmediğini tespit etmiş ve inceleme konusu tanıtımın mevzuata “aykırı olmadığına karar verilmiştir.” Böylece yalnızca bir sosyal medya paylaşımının bulunmasının değil, paylaşımda ürünün veya markanın ne şekilde yer aldığı ve içeriğin reklam niteliği taşıyıp taşımadığının değerlendirmede esas alındığı görülmektedir.
4250 sayılı Kanun’un 7. maddesi uyarınca 6. maddenin birinci fıkrasındaki reklam ve tanıtım yasağına aykırılık idari para cezasına tabidir. Tarım ve Orman Bakanlığının 2026 yılı için yayımladığı resmi tabloya göre bu fiiller bakımından 103.207,00 TL’den 4.130.222,00 TL’ye kadar idari para cezası öngörülmektedir.
Sonuç olarak, sosyal medyada alkollü içeceğin yer aldığı her fotoğraf veya videonun kendiliğinden reklam olarak kabul edildiği söylenemez. Reklam Kurulu kararlarında ürünün veya markanın özellikle öne çıkarılması, tüketicinin dikkatinin markaya yöneltilmesi ve talep yaratıcı bir sunum yapılması belirleyici unsurlar olarak öne çıkmaktadır. Bununla birlikte son dönemde kişisel paylaşımlara da idari para cezası uygulanması, kişisel paylaşım ile reklam arasındaki sınırın güncel yargı kararlarıyla daha da belirginleşmesini gerekli kılmaktadır.
Hukuk Desteği